23 de xuño de 2017

Elle Fanning's Fan Fantasy



A actriz e modelo Elle Fanning apareceu no pasado mes de maio por primeira vez, seica, na portada de Vogue. Para celebralo, os directores Ariel Schulman y Henry Joost realizaron, por encargo da revista de moda, esta curtametraxe titulada Elle Fanning’s Fan Fantasy, unha peza chea de sentido de humor e de espírito ludolingüístico. 

O xogo parte da idea de explotar todas acepcións de Fanning, o apelido da moza: o verbo to fan pode significar ‘abanar ou abanicar’ mais tamén ‘animar, alentar’; o substantivo fan significa ‘abano’ ou ‘ventilador’ e ademais ‘admirador/a’ ou ‘seguidor/a’. A partir de aí, un xogo de palabras detrás doutro, case unha sucesión de cómicos trabalinguas. E sempre en divertidas escenas cheas de creatividade e de estilo.

Unha mestura perfecta de enxeño e sentido do humor.

19 de xuño de 2017

Palíndromos ilustrados [17]


Os palíndromos teñen, ás veces, un aquel máxico. Non é difícil ver neles algo misterioso, case cabalístico. Mensaxes que están aí, á espera de seren reveladas grazas a unha combinación única e simétrica de letras, coma se fosen o «abracadabra» dalgún encantamento.

Algo diso veume á cabeza ao buscar unha imaxe para o palíndomo «A iraniana a nena anainaría», redondo na súa forma e na súa sonoridade. Un verdadeiro trabalinguas! Probade a pronuncialo rapidamente.

Resulta que, ao facer unha sinxela pescuda de imaxes de mulleres iranianas con bebés en Google, apareceu repetidamente a imaxe de Nazanin Zaghari abrazando a súa filla, como a de arriba.

Quen é Nazanin? Pois unha británico-iraníana de 38 anos, directora de proxectos da Fundación Thomson Reuters, que cumpre cinco anos de condena en Irán por cargos relacionados coa «seguridade nacional». O 3 de abril de 2016, despois de pasar unhas semanas de vacacións coa súa familia en Teherán, Nazanin foi arrestada no aeroporto Imán Jomeini cando se dispoñía a regresar ao Reino Unido coa súa filla pequena Gabriella, que este mes de xuño fai 3 anos. 

Amnistía Internacional condenou a detención e subliñou que o procesamento foi «inxusto». Non foron presentados cargos e, segundo Nazanin informou á súa familia en Irán, pedíronlle que asinase baixo coacción unha confesión, cuxo contido é descoñecido. O seu esposo, británico, mantén aberto en Change.org un pedimento de sinaturas para esixir a súa liberación, que a día de hoxe alcanzou os 912.545 asinantes. Ao parecer, neste tempo a Nazanin non se lle permitiu acceder a un avogado, nin á súa filla. 

E aí pechouse o máxico círculo do palíndromo. Sen dúbida, «A iraniana a nena anainaría».

Solución ás palabras agochadas (15-6-2017):
1: words, novel, read, story, pages, book
2: showers, damp, wet, stormy, puddle, muds
3: boots, chill, frost, snow, ice, mittens
4: hungry, party, red, cheese, music, yummy
5: dig, garden, farm, bloom, seed, mud
6: sled, cold, frost, chill, toboggan, ice
7: iowa, cow, guitar, wow, orange, laugh
8: boy, tree, fish, wave, nice, hot
9: straw, mirror, cat, tiles, couch, cord
10: snow, see, tell, man, cut, cool

15 de xuño de 2017

Atopa as palabras agochadas

Como andas de inglés? E de agudeza visual? Hoxe, un sinxelo xogo co que poñer a proba estas dúas destrezas. Es quen de atopar seis palabras agochadas en cada unha destas ilustracións? Unha pista, as voces teñen relación coa escena que se presenta. 

Un pasatempo certamente entretido que está de moda na arañeira e que ten algo de «buscando a Wally» e de sopa de letras. Se es dos que gozan con este tipo de xogos, adiante! Ponte a proba!

Mágoa non dispor doutros semellantes en galego. Algún ilustrador ou ilustradora dispoñible por aí?

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11 de xuño de 2017

ABBA: «SOS»

Un xogo de palabras pode axudar a levantar un imperio (como vimos hai tempo). Quen sabe se o éxito de moitos grupos musicais sería o mesmo de teren outro nome menos lucido e menos lúdico. Ás veces as ideas simples e brillantes poden marcar a diferenza!


Contan que John Lennon, para lle dar nome ao que logo sería o máis popular grupo de rock de todos os tempos, pensou inicialmente en The Beetles (‘Os escaravellos’). Logo xurdiu o xogo de palabras e cambiou «Beet» por «Beat», en referencia a este tipo de música. E así naceron The Beatles. Xenial ludolingüista, Lennon.


Adam Clayton, baixo de The Hype, quería cambiar o nome do seu grupo. Buscaba algo moito máis ambiguo. Deu cunha combinación de letra e número que cumpría con ese requisito polisémico: U2. Significa moitas cousas: é o nome dun avión espía, dun submarino, dun popular modelo de pilas inglesas e, asemade, pola súa pronuncia, pode interpretarse «you too» (‘ti tamén’) ou «you two» (volos dous’). 


O grupo Molotov caracterízase polas súas letras fortes e comprometidas. A súa música combina rap, rock e ritmos mexicanos. Á hora de buscaren un nome que reunise todas esas ideas, decidíronse polo do famoso cóctel explosivo: de connotacións revolucionarias e de potente sonoridade monovocálica.


Con todo, un dos grupos máis marcados pola ludolingüística é o formado por Agnetha Fältskog, Björn Ulvaeus, Benny Andersson e Anni-Frid Lyngstad. Estes catro suecos decidiron crear o nome da súa banda unindo as iniciais dos seus nomes de pía: ABBA. Un redondo acrónimo palindrómico de pronuncia doada en calquera lingua da planeta. Claro que para poder usalo tiveron que lle pedir permiso a Abba, a máis popular marca sueca de arenques en conserva.


Para lle poñer a guinda, ABBA é (que eu saiba) o único grupo cun palíndromo no seu nome e no título dun dos seus éxitos: «SOS». Aí queda iso!



7 de xuño de 2017

«O céu sueco»

O gol, Edson, nos dê logo!

Até o poeta
método tem,
a rima mira.

Ah, Ana, bacanal lá na cabana há.

Luz, ar, amo o mar azul.

A mãe afro adota toda orfã e ama.

A parella formada polos brasileiros Caio Nogueira Zerbini e Luiz Araújo Florence pasa a ampliar a nosa xa nutrida listaxe de creadores de palíndromos ilustrados, unha das miñas debilidades ludolingüísticas.

Dei con eles case por casualidade. Caio é quen dá forma ao texto simétrico e Luiz ocúpase de deseñar a imaxe que o ilustra. Unha asociación redonda que vai amosando as súas pezas en Facebook no espazo «O céu sueco». Que dure!

2 de xuño de 2017

21 Días En Galego


Pilar Ponte e a xente do IES da Pobra do Caramiñal botaron a andar aló polo 2013 unha experiencia normalizadora moi atraente: «21 DÍAS CO GALEGO». Unha iniciativa deseñada para reflexionar sobre a propia relación coa lingua e, sobre todo, para falar, falar, falar... Con todo merecemento recibiu no 2015 o premio de innovación outorgado pola Consellería de Educación. 

Este ano, no Fogar de Santa Margarida, animámonos a seguir o seu ronsel e un grupo de alumnos e alumnas de 3ESO afrontaron o reto do noso particular «21 DÍAS EN GALEGO». Nun ámbito tan fortemente castelanizado como o da Coruña, estes rapaces viviron as tres semanas procurando desenvolverse en galego e gravando diariamente a súas reflexións e os retos lúdicos que se lle ían propoñendo.

Un destes xogos foi o «Pasagalego», outra invención xenial dos da Pobra baseada no popular concurso de televisión. Eles ofrecéronnos a nós este primeiro en vídeo. 



E ao cabo dunhas semanas, desde o Fogar devolvémoslles o agasallo.



Das moitas horas de gravación acumuladas, seleccionamos menos de 30 minutos que veñen resumir unha experiencia fantástica que esperamos repetir nos vindeiros cursos. 



Se cadra, axiña veremos o reto de «21 DÍAS EN GALEGO» espallado por máis centros do país. Por que non? Paga realmente a pena!

29 de maio de 2017

Un acróstico de Mero para Lorca

    

Hoxe vén a Xogosdelingua un bo amigo: Baldomero Iglesias Dobarrio, máis coñecido como Mero.

Mestre xubilado, Mero é músico e poeta por vocación. Participou na fundación en 1972 de Fuxan os Ventos. Desde 1984, xunto co seu compañeiro Xosé Luís Rivas Cruz (Mini), pasou a formar o grupo A Quenlla, que segue activo na actualidade. Ademais, como vimos hai pouco, a el lle debemos algunhas das máis fermosas versións musicadas de poemas das nosas letras: «O carro», «Penélope», «Alén do teu recordo»... 

Mais agora centrarémonos na súa faceta poética. Como el mesmo ten declarado:
Para min a poesía é unha terapia necesaria para facer reconto dos días, dos soños, da vida. A palabra, así disposta, pode ser o elemento de amparo e de cohesión social precisa para sermos, en conxunto, para ser quen somos pegados á terra e sabéndonos da mesma orixe, para relacionarnos entre nós e co mundo, para sentir e emocionarnos, mesmo para chorar as bágoas e rir tantas cousas fermosas.
Mero escribiu, polo de agora, catro libros de poesía: Na lonxitude do tempo (2005), Recendos de luz e sombra (2006), No papel que mudo escoita (2011) e Doce ducias (2016).

Nas últimas semanas lin, devagar, as 350 páxinas de No papel que mudo escoita. Unha lectura que permitiu gozar dunha poesía feita co corazón e chea de verdade. Versos que nos falan do recendo da infancia, do cerne da familia e da lingua, do amor e do desexo, da patria sometida, do futuro soñado e de moitas outras cousas.

De entre os seus poemas, un chamou especialmente a miña atención: «Canto doe a dor, canta dor, cantador», dedicado a Federico García Lorca, o poeta granadino e universal fusilado o 18 de agosto de 1936. Unha homenaxe a este autor que tanto agarimo e repecto amosou pola nosa lingua e pola nosa cultura. No seu título, Mero xoga coas palabras expresando, a través do calembur, a idea da inmensa dor polo asasinato dun «cantador» como Lorca. Logo, desenvolve o corpo do poema artellado a partir de dous acrósticos paralelos, un co nome completo de Lorca e outro co enunciado inicial do título: «Canto doe a dor».  
CANTO DOE A DOR, CANTA DOR, CANTADOR
Foi en Viznar, en Granada,
Escuras salvas de morte
Descargaron dende as sombras
En agosto, un dezanove,
Rebentando os anhelados
Inmensos soños dos homes.
Crimes cubertos de tebras
O tempo sempre os descobre!
Coidaban matar a alba disparando cara ao sol.
Aínda por veces se escoitan e como ecos resoan, 
Non acalaron os tiros tanta dor no corazón.
Gardou o pobo lembranzas
Aforrando na memoria,
Recuperando a razón
Contra os que usaron a forza.
Ímpetos de liberdade
Agardan contar a historia.
Ten que saberse a verdade condenando a insurrección, 
Orgullosos dun exame que repoña a dignidade, 
Debendo dar conclusión a tanto tempo de aldraxe:
O silencio ecoa as balas das feridas e a traizón.
Liberdade aínda coutada
O pasado non o atende.
Roubárannos toda a alba!
Co exemplo daquela xente
A luz prende na esperanza!
E a culpa daquela infamia non prescribe coa omisión
Angustiaría os desexos dun futuro de ilusión. 
Dicían matar a alba disparando cara ao sol 
Ou berrando “viva a morte”, verdugos da erudición.
Reciben bágoas os ollos, …malia quen nolos matou!
De novo, a ludolingüística como eficaz caxato para poesía máis comprometida. Temos, así, un título máis para a nosa «bibliografía ludolingüística básica».

25 de maio de 2017

Toca aprender árabe





Un par de entradas atrás, vimos o divertido que podía resultar converter unha palabra no debuxo do elemento que designa. Falabamos da utilidade didáctica desta técnica á hora de adquirir vocabulario en Inglés, por exemplo. 

Hai algo máis de tempo, en «O chinés, un chisco máis fácil» tamén vimos a mesma idea aplicada ao deseño dun método de aprendizaxe da lingua máis falada do planeta. Unha solución realmente brillante cando un idioma non resulta doado de aprender. 

A mesma reflexión levou o deseñador Mahmoud El Sayedh a manipular algunhas palabras do árabe, de tan femosas caligrafías, para representar o que significan. Isto é, puxo o seu agudo ollo de artista gráfico a traballar para atopar as similitudes entre certas voces árabes e as súas imaxes. Así ata que foron xurdindo estes orixinais deseños.

Graciñas, Churruqueira, por mo dar a coñecer!

21 de maio de 2017

«Amar pelos dois»



Hai unha semana, «Amar pelos dois», unha sinxela balada de amor composta por Luísa Sobral e interpretada polo seu irmán, Salvador Sobral, resultou gañadora do Festival de Eurovisión 2017 representando a Portugal. 

Como eles memos recoñecen, a gañadora non foi só a súa canción, nen sequera a lingua portuguesa (que tamén). A gañadora foi a música mesma. O sentimento verdadeiro, sen fogos de artificio. Unha pequena xoia que bebe da autenticidade e da beleza dos nosos trobadores medievais, de Cole Porter, de Caetano Veloso... 

E a febre Sobral a espallarse polo mundo! Aquí entrevistado por Roberto Vilar en Land RoberAquí un espazo coa canción subtitulada en 16 linguas distintas. Aquí interpretada xa en inglés. Aquí cantada por estudantes de 52 nacionalidades diferentes... E non perdades este vídeo en clave de humor! Hitler traumatizado polo éxito do mozo portugués!



«Amar pelos dois» mesmo lle deu ao noso amigo Paulo Freixinho para crear un encrucillado en liña coa súa letra. Practica o teu portugués e resólveo!

17 de maio de 2017

As dez mellores

 
Está claro que a relación entre poesía e canción é estreita, e moitas veces a fronteira é difusa. Por algo son algúns músicos considerados tamén poetas, e a musicalidade é clave en calquera composición poética. Por iso tamén, son moitos os grupos musicais que queren converter os seus poemas favoritos en cancións.
A literatura galega non escapa a esa tendencia e moitos poemas en galego, de todas as épocas e estilos, teñen sido levados a cancións. Sen dúbida todos coñecemos a ‘Negra sombra’ de Rosalía de Castro, cantada por Luz Casal, pero hai moitos máis exemplos.
Así comeza «10 poemas galegos que se converteron tamén en cancións», un artigo de Disquecool do 20 de agosto do 2015 no que propoñían un ránking das 10 mellores adaptacións musicais de poemas da nosa literatura. 

A idea gustoume, así que, aproveitando a data de hoxe, 17 de maio, deixo aquí a miña particular escolma das dez mellores cancións galegas nadas da inspiración dun poeta e dun músico. Dous criterios básicos: que se puidesen atopar en vídeo na rede e non repetir ningún título da listaxe de Disquecool. Aí van: do 10 ao 1.

10RADIO OCÉANO - Narcisismo (Lois Pereiro)


9LUAR NA LUBRE - Olla meu irmao (Celso Emilio Ferreiro(MúsicaMiro Casabella)

8. FANNY + ALEXANDER - Amei-te tanto (Pilar Pallarés)


7. NAJLA SHAMI - Camiño Branco (Rosalía de Castro)


6
DIOS QUE TE KREW - Deitado frente ao mar (Celso Emilio Ferreiro)


5FUXAN OS VENTOS O carro (Manuel María) (Música: Baldomero Iglesias)

4. MUTENROHI - Eu en ti (Celso Emilio Ferreiro)


3
. OWAIN PHYFE - Quantas sabedes amar amigo (Martin Codax)


2MINI E MERO - Penélope (Xosé Maa Díaz Castro) (Música: Baldomero Iglesias)

1. AMANCIO PRADA - Adios rios, adios fontes (Rosalía de Castro)


Cales son as túas dez?

14 de maio de 2017

How to draw a cat


Un dos xogos que mellor funciona cos pequenos aos que lles dou Inglés son os deseños nos que o debuxo dun elemento xorde, como por arte de maxia, a partir da palabra que o designa. Por Internet circulan moitos exemplos.





Os primeiros que adoito facer con eles, pola súa sinxeleza, son o de boy e o de girl. Tempo despois, cando comezamos a traballar o vocabulario dos animais, veñen outros como os de dog, cat, bee, owl...



Unha verdadeira marabilla de actividade para a que non se precisa unha destreza especial no debuxo e que lles permite memorizar de forma lúdica e creativa estas palabras. Sempre van para a casa entusiasmados e impacientes por lles amosar o truco aos seus maiores.

10 de maio de 2017

Batman contra Palindrome



Poucas veces Batman tivo un inimigo tan estraño e arrevesado. Aquí o temos. Ao descubrir a frase reversible «A but tuba» sobre a parede de ladrillo, o heroe de Gotham decontado imaxina que a pintada só pode ser obra dun supervilán... Palindrome! 

O vídeo é un capítulo de Robot Chicken, serie Americana en stop motion caracterizada polo seu humor disparatado e por parodiar personaxes populares dos 80 (DC comics, Star Wars...).

Finalmente, no episodio, Batman consegue sobrepoñerse á arma máis mortífera do seu inimigo: os palindromos. Frases simétricas que o malvado Palindrome solta coma quen asubía, cunha facilidade que deixa abraiado ao propio home morcego.

Aquí tedes o texto íntegro en inglés.
Batman: A but tuba! This looks like the work of...
Palindrome: WAS IT A BAT I SAW?
Batman: Palindrome! I see you're still talking in sentences that are spelled the same forward and backward. What are you planning?!
Palindrome: EVIL I DID DWELL, LEWD DID I LIVE.
Batman: Tell me, why do you continue to haunt Gotham, Palindrome?
Palindrome: MR. OWL ATE MY METAL WORM.
Batman: Mr. Owl? I dont know Mr. Owl...
Palindrome: GO HANG A SALAMI, I'M A LASAGNA HOG.
Batman: Over my dead body, Palindrome!
Palindrome: GOD DAMN MAD DOG!
Batman: I should feed you to the dogs!
Palindrome: NO SIR, PREFER PRISON!
Batman: It's not too late for you Palindrome, you can still do good!
Palindrome:
DO GOOD? I?
NO. EVIL ANON I DELIVER.
I MAIM NINE MORE HERO MEN IN SAGINAW.
SANITARY SWORD A TUCK CAROL, I!
LO, RACK, CUT A DROWSY RAT IN ASWAN.
I GAS NINE MORE HERO MEN IN MIAMI.
REVILED. I? NO NA, LIVE ON
I DO. O’ GOD!
Batman: Wow. That was impressive.
Quedoulles a cabeciña decansada aos pobres guionistas!

6 de maio de 2017

Tipos móbiles e efémeros


«Os tipos deberían moverse». Pois... si! Como vemos, sobre fondo negro, con roupa negra, cun xersei de cor e con algo de movemento, xa é posible recrear todas a letras. Sen máis.


Cada día convénzome de que o mundo dos alfabetos creativos é un océano infindo. En Xogosdelingua podería facer publicacións un día si e outro tamén cos abecedarios máis alucinantes e non parar.

Hoxe entroume polo ollo este alfabeto de Amandine Alessandra que chamou Letterform for the Ephemeral. Tivo tanto éxito que mesmo chegou a desenvolvelo en campañas publicitarias. 



Amandine é da Provenza, mais no ano 2003 estableceuse en Londres. Fotógrafa e deseñadora gráfica, especializouse, precisamente, en idear orixinais alfabetos fotográficos. Ten un feito a partir dunha cadeira, outro a base de libros, outro coas mans en movemento e mesmo algún feito con píxeles humanos. Abraiante! 

2 de maio de 2017

Palíndromos ilustrados [16]


Non me resultou doado dar coa mellor imaxe para ilustrar o palíndromo de hoxe. Amores por unha dona de calidades aéreas... Um!!! Por onde tirar? Quen podería ser esa volátil dama obxecto de tanto amor? Se cadra, unha moza en levitación grazas a poderes máxicos propios ou alleos? Ou quizais unha belida azafata de voo?

Finalmente, atopei este cartel do melodrama Trapecio (1956), e problema resolto! A amada dama aérea é Lola (Gina Lollobrigida). Dous trapecistas de circo, Tino Orsini (Tony Curtis) e Mike Ribble (Burt Lancaster) compiten polo seu amor e, asemade, por lograr o maior reto do trapecio: o triplo mortal. Un cinemascópico triángulo amoroso de verdadeira altura!

En fin, aquí queda o meu particular «salto mortal»: un novo palíndromo ilustrado.

29 de abr. de 2017

Tautogramas que salvan vidas



De novo, unha proba das aplicacións médicas da ludolingüística. Hai un tempo xa vimos como un acrónimo galego permite sintetizar un método para o tratamento endovascular dos aneurismas de aorta abdominal.

Hoxe temos un tautograma de tres efes que axuda a memorizar con maior facilidade os síntomas do ictus: 
Fala (non ser capaz de dicir correctamente palabras simples)
Forza (non poder elevar os brazos á mesma altura máis de dez segundos)
Faciana (non mostrar todos os dentes ao sorrir).
Así é a campaña do «Plan de asistencia ao ictus en Galicia» (Plan Ictus) do Sergas. Unha adaptación, desde a nosa lingua, da escala de CINCINNATI ou FAST, cos tres signos que permiten detectar un accidente vascular cerebral.  

Curiosa e frutífera relación entre a medicina e os xogos de palabras!

25 de abr. de 2017

Banksy, ludolingüista


Banksy é o pseudónimo do artista urbano máis coñecido dos nosos días. Coñecido si, mais del case nada se sabe: que é de Bristol ou dos seus arredores, que comezou a «graffitear» a finais dos anos 80 e que emprega a técnica dos padróns xa que lle permiten actuar coa rapidez necesaria para preservar o seu anonimato. 

Obras cheas de creatividade e de espírito subversivo que están espalladas xa por todo o mundo. Claro que hoxe é case máis doado ver o traballo de Banksy nunha galería de arte, nunha camiseta ou nun bolso, ca nun valo de ladrillo. 

Arriba, unha das súas pezas convertida en gif. Aínda que a arte de Banksy explota basicamente a metáfora visual, hoxe tróuxeno onda nós polas súas instalacións ludolingüísticas, isto é, por esas obras nas que o artista decide enredar coas palabras e coas letras. Unhas cantas xoias coma estas.

Swing Girl – Os Ánxeles

Pintura en aerosol sobre lenzo 

Enjoy your life/lie – Londres

No Future – Southampton

21 de abr. de 2017

«I topi non avevano nipoti»



Os cinco membros de La Banda Del Capecchio, Diego Dominicis, Andrea Torre, Gioele Fusaro, Paolo D'Achille e Gabriele Maurizi, definen o seu propio grupo como un «xoguete musical». E afán lúdico non lle falta a esta peculiar banda italiana, nada no 2010. 

Boa proba disto é a peza anterior: canción e vídeo palindrómicos. A letra, inserida xusto na metade, para manter a necesaria simetría, é un clásico palíndromo italiano: I topi non avevano nipoti, que se podería traducir como «Os ratos non teñen netos».

Xa postos, aquí quedan outros palíndromos na lingua de Dante que me gustaron (coa súa tradución aproximada): 
A la mafia sai fa male
«E a mafia, sabes, fai mal»
Assalire torte e trote rilassa
«Atacar tortas e troitas relaxa»
Ero peto di culo, lucido tepore
«Fun peido de cu, brillante calor»
E poi Martina lavava l’anitra miope
«E logo Martina lavaba o pato miope»
O mordo tua nuora o aro un autodromo
«Ou mordo a túa nora ou aro un autódromo»

17 de abr. de 2017

«Il Pleut», de Apollinaire



Este vídeo é xa do ano 2008, mais dei con el hai pouco. Trátase dunha fermosa recreación en tipografía animada do caligrama «Il Pleut», de Guillaume Apollinaire, realizada polo laboratorio de deseño do Politécnico de Milán. Imaxino que, de Apollinaire ter nacido nos nosos días, sería deseñador gráfico e as súas pezas, con seguridade, videopoemas coma este, coa tipografía a moverse á vontade. 

A comezos do século pasado, en plena efervescencia do cubismo pictórico, algúns poetas decidiron cuestionar tamén as regras da súa arte verbal e facer da disposición gráfica dos textos elemento fundamental dos poemas. Debuxar con versos, como lle chamamos aquí, aproximando a poesía á pintura, facendo que o texto se transforme tamén en imaxe, ata obter un todo perfecto. Deste xeito naceu, hai xustiño 99 anos Calligrammes, a obra mestra que contén «Il Pleut».


Arriba tedes o poema orixinal e deseguido, por se non vos resulta doado de ler, o texto convencional en francés coa súa tradución ao galego.
Il pleut des voix de femmes comme si elles étaient mortes même dans le souvenir / c’est vous aussi qu’il pleut, merveilleuses rencontres de ma vie. ô gouttelettes! / et ces nuages cabrés se prennent à hennir tout un univers de villes auriculaires / écoute s’il pleut tandis que le regret et le dédain pleurent une ancienne musique / écoute tomber les liens qui te retiennent en haut et en bas
«Choven voces de mulleres coma se estivesen mortas mesmo na lembranza / chovedes tamén vós, marabillosos encontros da miña vida, ¡oh, pinguiñas! / e esas nubes empinadas póñense a rinchar todo un universo de cidades auriculares / escoita se chove mentres que a mágoa e o desdén choran unha antiga música / escoita caeren os lazos que te reteñen enriba e embaixo»
Por certo, unha curiosidade final: descubrín casualmente estes versos no poema «L‘arbre» do mesmo poemario Calligrammes de Apollinaire.
La plus grande tristesse
C’est quand tu reçus une carte postale de La Corogne
Algo así como:
«E a maior das tristuras
Sentes cando recibes unha postal da Coruña»
Se queredes coñecer a curiosa historia desa postal que lle foi enviada a Apollinaire desde A Coruña, lede este magnífico artigo de Xoán Abeleira en La opinión

13 de abr. de 2017

«Hit Hot»



Hoxe, con esta entrada, a 500 de Xogosdelingua, prestábame algo de alegría festeira. E para iso, nada mellor que Monoulious DOP, a banda noiesa de cancións pegadizas e cargadas de humor. Se cadra, é o ton irreverente e desenfadado dos seus vídeos o que os acaba por converter en virais. Por exemplo, a día de hoxe: «Morrer en Ghalisia» (123.874 reproducións), «Cansión Jallejo-Americana» (97.074), «Jalando» (482.326), «La cagalera» (72.125), «Sen o teu riso» (65.934)... De non coñecerdes estes «temasos», non podedes perdelos!

Nesta entrevista, Ula e Mon, os líderes de Monoulious DOP, autodefínense así: 
Somos unha asociación autónoma de persoas unidas voluntariamente para formar unha organización democrática en forma de banda musical cuxa administración e xestión debe levarse a cabo da forma que acorden os músicos, xeralmente no contexto da combinación dos sons co tempo e das relación sociais e humanas de/con eles mesmos.
Aí falastes!

De entre todos os seus «grandes éxitos», para encabezar a entrada, escollín o videoclip de «Hit Hot», polo seu caloroso xogo de palabras e pola súa colorida tipografía animada, desas que tanto nos gustan. E tamén vale para acrecentar os fondos do noso karaoke particular.

A cantar e a bailar!



9 de abr. de 2017

O crebacabezas de Einstein

Seica Albert Einstein, famoso pola súa Teoría da Relatividade, era afeccionado aos crebacabezas e aos xogos de enxeño. Cóntase que mesmo chegou a idear algúns. O máis difundido é «O crebacabezas de Einstein». Disque o científico afirmou que un 98% da poboación mundial non sería quen de resolvelo.

Se cadra, todo é unha historia apócrifa. En todo caso, aquí queda o enigma e o reto de resolvelo. Con algo de capacidade dedutiva e cun chisco de paciencia e de organización, seguro que moito máis do 2% pode dar coa solución. É o voso caso?

O crebacabezas de Einstein
Feitos:
Hai cinco casas de cinco cores distintas. En cada casa vive unha persoa de diferente nacionalidade. Estes cinco donos beben bebidas diferentes, fuman marcas de tabaco diferentes e teñen mascotas diferentes.
Datos:
1. O inglés vive na casa vermella.
2. A mascota do sueco é un can.
3. O danés bebe té.
4. A casa verde queda xusto á esquerda da branca.
5. O dono da casa verde toma café.
6. A persoa que fuma Pall Mall cría paxaros.
7. O propietario da casa amarela fuma Dunhill.
8. O home que vive na casa do centro bebe leite.
9. O noruegués vive na primeira casa.
10. O home que fuma Blend vive á beira do que ten un gato.
11. O home que ten cabalos vive a carón do que fuma Dunhill.
12. A persoa que fuma Blue Masters bebe cervexa.
13. O alemán fuma Prince.
14. O noruegués vive a carón da casa azul.
15. O home que fuma Blend é veciño do que bebe auga.
Pregunta:
Quen é dono do peixe?

Solución ao enigma «O enxeño en época de escaseza» (20-2-2017):
Con 3 cabichas faise un cigarro, que, ao final, dá unha cabicha. Esta, unida ás 3 que quedaban, fan un total de 4 cabichas. Empregamos outras 3 no segundo cigarro, recuperando del unha cabicha. Esta, unida á sobrante de antes, dá un total de 2.
Como poderemos daquela fumar ese terceiro cigarro?
Pídeselle emprestada una cabicha a alguén, o que nos permite, coas outras 2, facer o terceiro cigarro. Despois de fumalo, devolvémoslle a cabicha a quen nola empretara.

5 de abr. de 2017

Brazza, o rapeiro palindromista



De lle preguntarmos a Fábio Brazza «E ti de quen ves sendo?», contaríanos que é neto de Ronaldo Azeredo e sobriño neto de Augusto de Campos, dous dos máximos expoñentes da poesía concreta brasileira (que xa tivemos oportunidade de coñecer hai tempo). Se cadra, de aí lle vén a vocación polo enredo coas palabras. E faino con gusto musical e ritmo rapeiro. Así é este músico e poeta, nado en São Paulo, que conta con centos de miles de seguidores na súa canle de Youtube

Encabezando o comentario de hoxe, o vídeo de «Palíndromo», do seu traballo Desafio de Rima. Unha xenial homenaxe aos máxicos textos simétricos! E deseguido, a letra completa, para gozala máis devagar. Seguro que o bo de Fábio volverá por aquí!
Após a sopa, subi no onibus
Rola calor, assam a massa
Odor à rodo...
Saíram Marias, sopapos, socos
Ódio doido
A tio... Manos só na moita
Ao bar fica a cifra boa
A mala gorda, a droga lá... má?
A coca-cola e a lôca coca
A diva da dívida, a dívida da vida
O demônio foi no medo, o pó de cocaína mata maníaco cedo, pô!
Adios, só ida
A tropa aporta, o rito o tiro
Ato idiota
Eeee dó... a pele marrom, morram! Ele pode
A cara rajada da jararaca, aterram a marreta
Acata ou o ataca?
A cama, a maca
O ser preso, a casa lota... Atola!
Saca?
Aaa tá, memo home mata
Alô Brasil, analisar bola
A sua dama, amada USA adora reger a roda
A diva da dívida, a dívida da vida
O ralo do dólar
Alô Brasil, alisar bola
Oi nego gênio, nos dê o gol logo Edson
Ufa! Caca, cafú
Acata a taça
É a arte, tetra... aeee
Aaa, para rapá
Mega bobagem
A ti futebol, lobe, tufita
A trufa, FIFA furta
Amam o bolo, o lobo mama
A grama é amarga
A mala nada na lama
Arroz e zorra
Amor, somos Roma
Subi no ônibus
É todo mês sem o dote
É osso, é?
É fa, memo hora de ralar e dar o homem a fé
A ira, daria?
Lâmina, animal
Soco, seres ocos
Evil, live?
Somos?
Meu, quem somos
Ódio doido
Missa, orar, rezar, trazer raro assim
Rever
Luz azul
Reviver
Rir, o breve verbo rir
Livre do poder vil
Liga AM lá, paro! O rap, alma ágil
O clap, o palco
O papel e papo
Arte, letra...
Áurea da rua
Aula sobre verbos á lua
A sua causa
Aviva
A dama amada
A diva do poeta até o pó da vida
Som tiramos, somamos som a ritmos
Modo, o dom
Ótimo, mito
Mega rima, miragem
Reler e reler
A meta? Tema
Ralar, ralar
É ta afã até raiar
Sacas?
Ame o poema

1 de abr. de 2017

Arte ludolingüística polas paredes


Non, non é unha estraña palabra nunha lingua decoñecida. O que vemos nesta parede é unha palabra inglesa que podes recoñecer perfectamente. Probaches a lela seguindo o movemento do péndulo comezando polo «P»? Pois xa o tes!

Encher as paredes con orixinais xogos de palabras como o de arriba («Pendulum», Barbara Krakow Gallery, Boston) é a ocupación principal de Kay Rosen, artista gráfica estadounidense. Nada en Corpus Christi, Texas, Kay estudou lingüística e idiomas na universidade, mais en lugar de continuar unha carreira, digamos, «académica», aló polo anos 70, comezou explorar a linguaxe como obxecto lúdico e artístico. 

E desde entón as súas pezas, cheas de enxeño, foron aparecendo en museos e valados por todo o mundo. Aí van algunhas destas perlas gráficas ludolingüísticas de gran formato. A gozar delas!

«Go Miami/Amigo Miami», Art Basel Miami Beach, Miami (EEUU)
(calembur, anfiboloxía)

   
«Construction Zone», Aspen Art Museum, Aspen (EEUU)
(bifronte, monovocalismo)

«This Means War…», Ingleby Gallery, Edinburgh (Escocia)
(paronimia)

«Elvis, Elvis», Museum of Contemporary Art, Chicago (EEUU)
(anagrama)

«Divisibility», Kunsthalle Bielefeld (Alemaña)
(monovocalismo, sesquipedalismo, trabalinguas) 
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...